Barometer bouwen

Bij ons op school hebben we in de 2e klas havo en vwo wat techniek geïntegreerd in de natuurkundeles.

Laat je leerlingen dmv een instructiefilm zelf een barometer bouwen met drukdoos.

Wil je het bekijken van de video als huiswerk meegeven dan is dit de link naar de edpuzzle

Benodigdheden zijn:

  • 1 meter staaldraad doorsnede 1 mm of tig alu lasdraad 2,4 mm(wellicht afgekeurd te koop)
  • Aantal stukje rondhout, doorsnede 28 mm (oude gordijn roede) als gereedschap voor het buigen van de spiraal.
  • Stukjes koper wikkeldraad
  • Waterballon (membraan)
  • Urinemonster-doosjes(drukdoos)
  • Diverse gereedschappen platbektang, rondbektang, zijkniptang en lijmpistool

In deze video zie je een klas aan het werk o.a. om de barometer in een drukkamer te testen.

Corné de Boer

Docent Natuurkunde,Scheikunde

http://www.youtube.com/user/alkwinees

Alkwin Kollege, Uithoorn.

Een makerspace?

Logo van de makerspace Stockton University

Wat is een makerspace? Wanneer is een makerspace echt? Makerspaces zijn toch niet nieuw? Moet elke school wel een makerspace? In het maakonderwijslandschap zie ik dit soort vraag wel eens voorbij komen. Dat maakt we nieuwsgierig en dwingt we om de term te onderzoeken zodat ik zelf ook een beeld kan vormen wat er verstaan wordt onder de term “makerspace”.

In deze post ga ik op deze vragen in. Ik probeer orde te scheppen in wat een makerspace is, waarom het nu populair is in de context van een school en welke effecten het kan hebben op het onderwijs.

Al snel kwam ik erachter dat er is al veel geschreven over makerspaces. Veel beter dan ik het kan. Wanneer je de kern wil vatten zijn hier twee stukken die het goed samenpakken. Een blogpost(serie) van Diana Rendina en een hoofdstuk uit een boek geschreven door professor Paulo Blikstein.

Wanneer je daar geen zin in hebt lees dan door. Deze post is grotendeels een samenvatting aangevuld met eigen ervaringen en ideeën.

 

Wat is een makerspace?

Hier volgen een aantal definities wat een makerspace is.

A makerspace is a collaborative work space inside a school, library or separate public/private facility for making, learning, exploring and sharing that uses high tech to no tech tools. – Makerspaces.com

Makerspaces represent the democratization of design, engineering, fabrication, and education. – Make Magazine

Makerspace is more than a space itself, it is a mindset that can and should be taught. – Gerstein

A makerspace is a place where students can gather to create, invent, tinker, explore and discover using a variety of tools and materials.  – Diana Rendina

… [A] space where kids have the opportunity to make – a place where some tools, materials, and enough expertise can get them started. These places, called makerspaces, share some aspects of the shop class, home economics class, the art studio and science labs. In effect, a makerspace is a physical mash-up of different places that allows makers and projects to integrate these different kinds of skills. – Dale Dougherty

Even if you don’t have access to expensive… hardware, every classroom can become a makerspace where kids and teachers learn together through direct experience with an assortment of high and low tech materials. – Gary Stager and Sylvia Martinez

A Makerspace is a metaphor for a unique learning environment that encourages tinkering, play and open-ended exploration for all – Laura Fleming

 

Wanneer is een makerspace echt?

Zoals Diana Rendina als opmerkt, wanneer je de wat de verschillende definities leest kom je vaak drie elementen tegen: een plek, mensen en er wordt iets gemaakt. Zo zijn er dus al heel wat plekken die een makerspace zijn. Een oma die met haar vriendinnen samenkomt om te breien heeft van haar woonkamer een makerspace gemaakt. En laten we breien niet onderschatten, het is pure wiskunde om van lijn een vorm te maken. (Leah Buechley op 1.13:30) Is het dan wel een echte makerspace? Wat mij betreft wel. Omdat naar mijn idee de drijvende kracht achter een makerspace de mensen zijn en nooit de plek of de spullen, kan iedereen zijn eigen makerspace maken. Elke plek waar ideeën vertaald worden naar fysieke producten is een makerspace. Er hoeft geen zaagsel te liggen of gevaarlijk gereedschap gebruikt te worden. Dus kies een quote of verzin er zelf één.

 

Makerspaces zijn toch niet nieuw?

Natuurlijk zijn makerspaces niet nieuw. Toch is er een hang om plekken waar mensen samen komen om te maken een naam te geven. Paulo Blikstein geeft hiervoor een verklaring.

“Every few decades or centuries, a new set of skills and intellectual activities become crucial for work, conviviality, and citizenship—often democratizing tasks and skills previously only accessible to experts.” – Blikstein

Paulo ziet digitale fabricage als een volgend stap in dit proces. Digitale fabricage zoals vinylsnijders, lasercutters en 3D-printers zorgen ervoor dat de afstand tussen idee een product heel klein is geworden. Zo klein dat elke school, elk huishouden, kan produceren.

 

Moet elke school wel een makerspace?

Ik denk het wel. Paulo geeft drie goede redenen aan waarom een makerspace met digitale fabricage een goed idee is voor elke school. Let op, digitale fabricage is niet een voorwaarde maar het geeft wel nieuwe mogelijkheden.

– Het versterkt en vult bestaande vaardigheden aan.(Enhancing existing practices and expertise.)

“One of the first and most striking results of the initial workshops in digital fabrication is that students reported have gained a new appreciation for the ‘manual’ labor they used to do, and also for the occupation of their parents.” – Blikstein

 

– Het versnelt het ontwerpproces en maakt het mogelijk dat leerlingen uitvindingen doen. (Accelerate invention and design cycles.)

“An additional benefit of digital fabrication is that it accelerates the processes of ideation and invention. It eliminates manual dexterity as the “middleman” in transforming an idea into a product, so students can focus their attention on improving the design rather than taking care of mundane issues with the materials—and many more cycles of redesign are possible in the same time interval. Moreover, as I consistently observed, the fact that the products generated in the laser cutter and the 3D printer were aesthetically pleasing had a strong impact in students’ self-esteem— instead of taking home asymmetric and fragile cardboard prototypes, they were building functional 3D objects with a near-professional finish—it wasn’t ‘school stuff,’ it was the ‘real thing.’ “ – Blikstein

 

– Het geeft ruimte voor langlopende projecten en moedigt samenwerken aan. (Long term projects and deep collaboration.)

“We also observed that the establishment of this new space in schools allowed students to engage in intellectual activities and practices that would not be possible anywhere else, and experience new ways of work and novel levels of team collaboration.” – Blikstein

 

Hierbij wil ik nog twee dingen aanvullen: Self-efficacy en delen.

“Self-efficacy, also referred as personal efficacy, is confidence in one’s own ability to achieve intended results.”Wikipedia

Self-efficacy is een Engelse term die zich slecht laat vertalen. (“zelfeffectiviteit” zegt de Nederlandse Wikipedia.) Wanneer iemand een goede Nederlandse term heeft dan graag! Wat mij betreft bindt het de drie redenen van Paulo samen. Leerlingen zien de wereld met andere ogen (maakbaar), hebben vertrouwen dat ze er grip op kunnen nemen (democratisering van het productieproces) en kunnen samenwerken en gebruik maken van elkaars werk (digitaal werk is makkelijk deelbaar en geeft anderen weer ideeën).

 

Mijn conclusie

Of je makerspace nu echt is of niet doet er niet toe. Veeg elke dag het zaagsel bij elkaar of ruim de lego op. Elke makerspace draait om mensen en daardoor zijn ze allemaal uniek. Digitale fabricage voegt veel toe. Het geeft een herwaardering voor ambachtelijk werk, is krachtig in het realiseren van ideeën en vormt een gemeenschap.

Tot slot wil ik nog opmerken dat ik graag zou zien dat scholen maar een onderdeel van het ecosysteem zijn. Bibliotheken, FABlabs, makerspaces, ze spelen allemaal een belangrijke rol om een rijke omgeving voor onze leerlingen te maken. Voor elk kind!

Zoals altijd, commentaar, aanvullingen en verbeteringen, het is allemaal welkom!

 

Per-Ivar Kloen
@___pi

Hier is nog veel, veelal gratis, materiaal te vinden over makerspaces.

Circuitstickers: elektronische circuits uit kopertape

Circuitstickers zijn elektronische circuits uit kopertape gesneden met een vinylsnijder. Het is hele makkelijke en extreem goedkope manier om je eigen circuits te maken. In deze blogpost vind je meer informatie over hoe je deze techniek kunt gebruiken.

Het idee

Het is geen nieuw idee om met kopertape je eigen circuits te bouwen. Een tijd geleden bedacht ik dat je misschien wel kopertape zou kunnen snijden met een vinylsnijder. Het probleem was alleen het vinden van geschikte tape. De beschikbare opties zijn vaak erg duur. Te duur om met hele klassen te werken.

Uit frustratie heb ik toen gezocht naar andere manieren. Ik wilde met name de papieren circuits programmeerbaar maken met een ATtiny. (De ATtiny is een kleine en goedkope programmeerbare chip.) Dat werd uiteindelijk een techniek om circuits te zeefdrukken. Hier vind je de werkbladen. Het programmeren gebeurt met blokken, de drempel is zo heel laag.

Over dit materiaal heb ik met Jeannine Huffman en mede Fablearn Fellow Susan Klimczak contact gekregen. Zij zijn al veel langer bezig met dit soort materiaal en doen geweldig mooie dingen! Ze waren erg enthousiast over de ATtiny breakout. Tijdens Fablearn 2016 heb ik het ze mogen demonstreren. Tijdens dat gesprek zijn we er ook achter gekomen dat de inspiratiebron om met koper een papier aan de slag te gaan voor ons alledrie gelijk is. We zijn gegrepen door het haast poëtische werk van Jie Qi.

 

Susan is met het materiaal aan de slag gegaan en een paar maanden later kreeg ik een tweet waar ze de breakout in kopertape had gemaakt. Wat! Ze gebruikt dit om kleine kunstwerkjes met een boodschap te maken. Te gek! Het solderen bleek ook nog eens goed te werken. Wat een geweldig idee! Ze schreef er een heerlijk gedetailleerde blogpost over. (met tekeningen van Marten!)

Aangemoedigd door de enthousiaste tweets van Susan en nog meer overtuigd van de bruikbaarheid heb ik het idee nog een kans gegeven. De goedkope tape werd gevonden, deze blogpost is het resultaat.

Wat heb je nodig?

Maken gaat over spullen. Centraal bij deze techniek staat natuurlijk de vinylsnijder. Je zou overigens ook best ook met een scherp mesje circuits kunnen snijden. Je kunt met een vinylsnijder natuurlijk nog veel meer dan alleen circuits snijden. Stel je voor dat je T-shirts maakt met daarop de verschillende B- en T-cellen (betrokken bij onze afweer) en leerlingen een afweerreactie laat naspelen. Iets bedenken en later in je handen hebben is sowieso iets heel erg krachtigs. Eigenlijk zou er op elke school een vinylsnijder (PO en VO) moeten staan. Goedkoop en makkelijk in het gebruik. Het is de opstap naar digitale fabricage! Dat heeft zo z’n voordelen, verderop meer hierover.

Om het boodschappen doen makkelijker te maken heb ik hier een lijstje gemaakt. (neus vooral goed rond op internet)

Eenmalig aanschaf:
-vinylsnijder (bestel meteen een extra mesje)
-ATtiny programmer
-pincetten
-voeding (link Ali)
-verloopstuk voeding naar krokodillenbekken
-soldeerbout

Verbruik:
-kopertape 3mm, 5mm en 100mm breed
-transferfolie
-ATtiny
-DIP 8 voetjes
-SMD LEDS 1206
-soldeer

Tips en trucs

Het maken van een circuit bestaat uit vier delen:
– tekenen van het circuit
– uitsnijden in koper
– plakken en solderen
– programmeren van de ATtiny

Tekenen van het circuit
Je hebt een vector tekenprogramma nodig. Daar zijn er genoeg van te vinden. Ik gebruik Affinity Designer voor de ontwerpen en Adobe Illustrator om de vinylsnijder aan te sturen. ik bouw de ontwerpen op uit onderdelen en smelt ze op het laatst samen tot één vorm. Vergeet dat niet te doen anders worden alle onderdelen los uitgesneden.

Uitsnijden in koper
Teken met het ontwerpen niet teveel lijnen dicht naast elkaar. Dan wordt je kopertape kapotgesneden. Lijnen dunner dan 1,5 mm lopen kans om te breken tijdens het snijden.
Omdat we een rol van 100mm breed gebruiken kan je ontwerp maximaal 200mm (breedte van onze vinylsnijder) en 100mm groot zijn. Je hebt altijd wat verlies dus feitelijk nog iets kleiner.

Plakken en solderen
Na het pellen (lukt goed zonder pincet) breng je je ontwerp over met transferfolie. Je plakt het op gewoon papier.
Solderen is heel simpel. De punt van de soldeerbout op de kopertape zetten, even wachten daarna soldeer erbij. Om het voetje en de SMD vast te solderen begin ik met een plasje soldeer op de plek waar ze moeten komen. Daarna leg ik het voetje of SMD LED (pincet gebruiken) op z’n plek. Even de soldeer weer verwarmen en alles vloeit zo aan elkaar.

Het is handig om van wat reststukjes een teststrookje te maken met SMD ledjes erop. Zo kan je alle LEDjes even testen voordat je ze op hun plek soldeert. Je kunt ze daarna vaak ook nog goed testen door even de krokodillen klemmen op de goede plek te houden. Dit kan je al doen zonder dat je een ATtiny hebt geplaatst.

Deze diashow vereist JavaScript.

Programmeren van de ATtiny
Wanneer je nog nooit iets via Arduino IDE hebt geprogrammeerd is dit best een drempel om te nemen. Je moet er één keer doorheen. Het is echt allemaal te doen maar het kost tijd en aandacht. Vraag anders hulp, er zijn echt wel mensen met Arduino-ervaring in de buurt. Je kunt ook een naburig FABlab, bibliotheek of makerspace bezoeken. We hebben in ons land de grootste dichtheid aan FABlabs ter wereld.

Voor het gebruik van de ATtiny programmer volg je deze handleiding.

Waarom?

Misschien is dit niet het beste startpunt om met maken aan de slag te gaan met Maker Education. Ik denk wel dat het veel te bieden heeft om dit te gebruiken binnen je les. Hier zijn wat redenen waarom ik enthousiast ben (viel het al op?) over deze techniek:

Puzzelen
Zoals elke ontwerp- of maak-opdracht heb je te maken met grenzen. Ik denk dat die grenzen heel erg helpen met het creatieve proces. Hier is de ruimte voor je ontwerp beperkt, de ATTiny is best krachtig maar heeft toch ook maar een eindig aantal mogelijkheden. Bij het maken van mijn prototypes ben ik veel aan het puzzelen geweest. Hoe krijg ik voor elkaar wat ik wil? Denken, proberen, weer denken…Dat is een krachtige motor om te leren. Het geeft focus.

Wat mij weer opviel is dat het niveau van begrip echt anders is dan wanneer ik iets van papier tot me neem. Toen ik het schema (voor het charlieplexen) aan het ontwerpen was snapte ik pas echt hoe het werkt. Van papier dacht ik al begrepen te hebben. Fout.

Divers
Zoals vaak met maken kan je het op verschillende manieren inzetten. Je kunt het gebruiken om een techniek te leren. Te leren programmeren, leren een elektronica schema te maken (en begrijpen). Maar je kunt het ook creatief gebruiken. Wat zou je ermee in jouw vak kunnen doen? Met LEDjes het metrum van een gedicht op papier laten aangeven? Leerlingen verzinnen meestal hele onverwachte dingen wanneer ze de ruimte krijgen.

Al is de ATtiny heel klein (tiny, duh..) is er best veel mogelijk! De pinnen zijn aanrakingsgevoelig, je kunt over alle pinnen PWM (waarvan drie software matig) doen. Met Charlieplexing kun je meerdere LED’s aansturen. Kortom er is best wat mogelijk. Aan het einde van deze post staan wat bronnen over de verschillende mogelijkheden van de ATtiny. Ik laat ze hier omwille van de leesbaarheid verder weg.

Het is natuurlijk ook heel goed te combineren met karton. Een ATtiny, een servo, Make Do en karton. De mogelijkheden!

Itereren
Dit is denk ik een heel krachtig punt. Doordat we gebruik maken van digitaal fabriceren kun je snel je idee, je prototype, in handen hebben. Je komt er snel genoeg achter of je idee werkt. Dat is het leuke van maken. Je concepten en ideeën worden echt getest. Klopt het niet? Dan, en nu komt het, heb je binnen minuten een nieuw prototype in je handen. Dit is het grote voordeel van digitaal fabriceren. Het verschuif meer van maakvaardigheden naar denkvaardigheden. Paulo Blikstein noemt het “The Democratization of Invention“.

Dat wil niet zeggen dat maakvaardigheden niet ook belangrijk zijn. Maar om iets te leren begrijpen is het sterk interende karakter van digitale fabricage van grote waarde.

Goedkoop
Wat is goedkoop? Maken kost geld. Het is niet anders. Wat ik hier mooi vind is dat je voor rond de euro een werkend project hebt. Dat zou je aan leerlingen kunnen meegeven. Wanneer ze de chip hergebruiken kan je voor een paar centen meer weer een nieuw project maken. Het is dus letterlijk centenwerk. Ik ken weinig technieken die zo goedkoop zijn.
Ook de eerste aanschaf is erg overzichtelijk. Voor rond de €500 ben je onderweg en kan je nog veel meer dan alleen circuitjes maken.

Toegankelijk
Je las het al tussen de regels. Het 2D tekenen, het programmeren, het gebruik, de vinylsnijder, het is allemaal heel erg laagdrempelig. En omdat het goedkoop is kun je het ook nog herhalen en op verschillende plekken inzetten.

Daarnaast is de #makered gemeenschap heel erg open. Hulp is nooit ver weg.

Verdere ideeën

Via twitter kreeg ik de tip om ipv van een ATtiny een ESP8266 module te beruiken. Iets duurder maar (€1,75 ipv €0,85), veel krachtiger, meer pinnen en WiFi.

Je zou ook heel goed de microbit als brein kunnen gebruiken. Dan kan je met krokodillenklemmen je ontwerp zo aansturen. Meegeven aan huis is dan wel wat lastiger.

Omdat de circuits te buigen zijn opperde Susan om er armbanden van te maken. Je kunt met een knoopcel van 3V de van stroom voorzien. Het fijne is dat je je circuits ook gelijk als ontwerp kunt gebruiken. ik zie mooie patronen voor me met LEDjes ertussen.

Ik zit te spinnen om iets te doen met de touch mogelijkheden van de ATtiny. Je circuit kan dus ook aanrakingsgevoelig zijn. Er zit een mooie opdracht in. Misschien iets met de celonderdelen aanraken waarna een lampje gaat branden bij een tekst die de functie uitlegt.

Hoe zou jij deze techniek willen gebruiken? Laat het me weten. Bijvoorbeeld met een tweet met #circuitstickers. Onderaan deze post staan wat bronnen vol met ideeën!

Zoals altijd, commentaar, aanvullingen en verbeteringen, het is allemaal welkom!

Per-Ivar Kloen
@___pi

 

 

Handleidingen voor papieren circuits en veel voorbeelden van code. klik 

Blogpost over Charlieplexing, een techniek om meer LEDs aan te sturen dan er pinnen zijn. klik

Nog meer ideeën met goedkope materialen, veel handleidingen. klik

Goudmijn aan ideeën en technieken! Pas op! Geeft maakjeuk. klik

Hier een map met een aantal van de ontwerpjes. klik

Maakfestival Onderwijs komt eraan!

Leuk nieuws! We hebben zojuist gehoord dat we in 2018 een waanzinnig mooi maakfestival mogen gaan organiseren, met een stevig onderwijsprogramma, inspirerende projecten voor in de klas en internationale sprekers uit de Maker Education. Ons plan is als een van de drie door het Ministerie van OC&W geselecteerde voorstellen uit de bus gekomen.

Het maakfestival toont het beste dat Nederland Maakland te bieden heeft. Van DIY-uitvindingen (Do-It-Yourself) tot cutting edge technologische ontwikkelingen. Van beginnende maker tot professional. En talloze best practices vanuit alle onderwijsniveaus. Het is een viering van ons mooie onderwijssysteem en de creatieve, technische maakindustrie die Nederland rijk is. En biedt een krachtige impuls om die sectoren te verbinden en te versterken.

3D-printen, robots maken en besturen, hacken, installaties bouwen, exposities, workshops, masterclasses, Maak-Challenges, rondleidingen, demo’s, lezingen, discussies, ontmoetingen en live entertainment. Professionals vanuit het onderwijs, uitvinders, doe-hetzelvers, ambachtslieden, wetenschappers, kunstenaars, makers, leerlingen en studenten laten zien wat ze maken en delen ideeën, kennis en kunde.
Met als doel: het onderwijs te inspireren om maken, creativiteit en de technologie van de 21e eeuw een plaats te geven in de hele onderwijsketen.

Het evenement is ontwikkeld door een consortium van partners uit het onderwijs, bedrijfsleven, bibliotheken, maker movement, media en festivalorganisaties.

De partners zijn:
Fabklas
Frysklab
Stichting Fablab Benelux
Hogeschool Arnhem Nijmegen
Maker Festival Twente
Amsterdam Maker Festival
Eindhoven Maker Faire
Future Flux Festival
Ultimaker
Klooikoffers
Waag Society

Een robot. Of niet.

Tijdens de tweede dag dat ik bezig was met dit project, daagde het me plotseling. Ik maak een robot! Even zoeken op Wikipedia:

Een robot is een programmeerbare machine die verschillende taken uit kan voeren. Hierin verschilt hij van een numerieke machine, die is geprogrammeerd voor één taak. In de praktijk betekent het dat een robot voor verschillende toepassingen kan worden ingezet, waar een numerieke machine slechts één (deels variabele) taak kan uitvoeren. Een robot kan soms zelfs van grijper wisselen, om verschillende taken uit te kunnen voeren. De robotica is de tak van de wetenschap die zich met het ontwikkelen en bestuderen van robots bezighoudt.

Mm. Misschien is toch gewoon een numerieke machine. Hoe dan ook. Ik maakte weer eens iets. Ik schreef er een Instructable over. die je hier kunt lezen. Daarin staat hoe je er zelf ook een zou kunnen maken. Er zijn er echt die dat willen. Kijk maar hieronder (van Facebook).

Een andere reactie was: “Je hebt zeker teveel tijd?” Ik had dat wellicht uitgelokt want ik schreef dat de rust van de eerste dagen van de vakantie me dit hadden opgeleverd. Maar eigenlijk ijshut precies andersom. Ik heb te weinig tijd. Het maken van zo’n apparaat, dat, daar is geen twijfel over mogelijk, geen echt nut heeft, doet een heleboel met me. Ik doe dat graag. Heel graag. Drie dagen, bijna alleen in een lege school met alleen maar piepende, knarsende en vastlopende apparaten om me heen, geen tijd nemend om koffie te halen, een oud broodje knagend, terwijl ik met mijn andere hand code zit in te voeren. Waarom?

Het antwoord daagde me ongeveer op hetzelfde moment dat ik realiseerde dat ik een robot aan bouwen was. Ik heb er zoveel plezier in vanwege drie dingen:

  1. Het is heel fijn om eens wat langer aan een ding bezig te zijn
  2. Het is heel plezierig om eens wat echt af te kunnen maken, een eindproduct te kunnen opleveren.
  3. Het is lekker om weer eens wat te leren, om je vast te bijten in iets en daar, met alle tegenslagen die je ook hebt, gelouterd uit te komen.

Het geleerde/het plezier

Puntsgewijs een aantal zaken die ik geleerd heb en waar ik plezier aan heb beleefd:

  • Maken met iemand (lees Rolf) in de buurt die iets beter kan maken, is een zegen. Even wat kunnen vragen, gewaarschuwd worden voor valkuilen, andere zienswijzen, ervaringen horen, allemaal helpt het niet alleen praktisch maar het geeft ook wat vertrouwen in de goede afloop.
  • Wij zeggen vaak tegen mensen die met Maakonderwijs aan de slag willen: “Gewoon beginnen!” En: “Ga zelf lekker eens wat maken.” En ondertussen vergeten wij zelf dit ook wel een ste doen en zien we op tegen een groot project. Niet doen. Gewoon durven en het aangaan. Natuurlijk heb ik, zoals elke maker, een kast vol geniale maar niet afgemaakte maakproducten. Maar soms lukt er een, en de euforie en die dat oplevert is heel plezierig. Verder leverde het me ook weer nieuwe inzichten op (die je nu leest) die ik weer kan gebruiken elders in het onderwijs.
  • Lang achter elkaar aan een ding bezig zijn, levert heel veel op. Het heeft me weer aan het denken gezet. Tegenwoordig ligt de focus in het onderwijs weer steeds meer op “gewoon lesgeven“, Directe Instructie, geen gedoe of “onwetenschappelijke flauwekul”. Mensen die vorig jaar nog dweepten met keiharde onderwijsvernieuwing zijn de conservatieven van dit jaar. En ik begrijp dat goed, ik geloof ook erg in de expert, en dat je geen maffe experimenten met de leerlingen moet uitvoeren. Er zijn een heleboel charlatans die om heel uitlopende redenen het onderwijs willen kantelen. Daar heb ik ook niks mee. Maar ik moest denken aan wat mijn oud-leerling tijdens zijn TEDx talk in Delft zei: “Vier dagen school, een dag maken wat je wil.” Het zou voor mij een zegen zijn, echt goed werken. Ik ga dekomende tijd eens nadenken of dit voor alle leerlingen geldt.
  • De beschikking hebben over gereedschap en materialen is een voorwaarde. Drie dagen heb ik opgesloten gezeten in de Maker Space van mijn school: De Populier in Den Haag. Met tot mijn exclusieve beschikking: een 3D-printer, een lasercutter, allerhande handgereedschap, een soldeerbout, heel vee electronica-spullen, lijm, etc. Ik durf wel te stellen dat wij de best geoutilleerde School Maker Space hebben in het land. Zonder kan zeker ook. Maar wanneet je iets maakt, of, beter, iets laat maken, dan moet je er dus proberen voor te zorgen dat datgene wat je nodig hebt, er is. Dat betekent dus ook dat als je iets laat maken, je moet doormaken of in ieder geval doordenken wat er gaat gebeuren. Ik realiser me dat dit toch echt een lastige kan zijn als je maakonderwijs wil gaan geven. Het kost tijd om zoiets voor elkaar te krijgen en het verdient continue zorg.
  • Ik was en ben sceptisch over het gebruik van 3D-printers in het onderwijs. Ik denk nog steeds dat je, zeker als basisschool, je weinige geld beter kunt besteden aan ander gereedschap. Lees mijn opiniestuk daarover hier en (nog helderder) Marten Hazelaar’s illustratie daarvan hier. Maar! Een van de argumenten tegen het gebruik van een 3D printer is een beetje minder heftig geworden. Ik ben namelijk begonnen met 3D ontwerpen in Tinkercad. En dat is zo langzamerhand een programma dat toegankelijk is voor “normale mensen”. Het vergt enige hulp van een expert en wat tijd maar dan kun je toch best aardige dingen maken die ook goed printbaar zijn. Let op: ik denk dat het voor een leerling van de basisschool nog steeds wat hoog gegrepen is om iets te maken dat echt iets doet. Een huisje, een auto oid, dat gaat nog wel. Maar een nuttig ontwerp zoals bij mij de knop, vergt vaardigheden die denk ik wat ver staan van een gemiddelde basisscholier. Er zullen er overigens heus wel een paar zijn die het wel kunnen. Dus: ik zie kansen. Verder blijft het een ingewikkeld apparaat dat meer liefde nodig heeft dan menig school kan geven en is ie ongelooflijk traag. Nog steeds. Maar in je eentje gaat het dus wel. Ik hoop dat het een opstapje is naar en volwassen 3D ontwerp programma als AutoDesk Fusion 360. We gaan het zien.
  • Coderen, programmeren: hoera! Iets typen op je scherm, op verzenden drukken en dat een apparaatje dan gaat doen wat jij wil. Het is natuurlijk geen magie, sterker nog, het is wellicht het tegenovergesteld: doordat je zo precies moet werken (vergeet maar eens een “;”) weet je exact wat er gebeurt. Maar een feest was het wel, het moment dat ik in het ritme van het draaien van de servomotor voor het eerst “Vader Jacob” herkende. Laat staan het moment dat ik, op woensdagmiddag om een uur of twee, alleen op De Populier samen met de ploeterende roostermakers, voor het eerst de muziek hoorde. Als Sander Dekker toen even uit zijn toren in de binnenstad van Den Haag keek (wij hebben een directe zichtlijn op het Ministerie van Onderwijs) had hij me kunnen zien stralen. Er wordt veel gesproken, en terecht, over het nut van programmeren. Elk jaar horen we de noodklok over het schrikbarende tekort aan programmeurs en dat is inderdaad niet mooi. Maar als je mij vraagt of leerlingen zouden moeten leren programmeren dan zeg ik: “Ze moeten zeker allemaal eens de kans krijgen om dit te doen.” Het zet namelijk een deur open waarachter prachtige dingen te maken zijn. En dat mag je, vind ik, de leerlingen niet ontzeggen. Het is op zijn minst een gereedschap dat waar we hen de beginselen van moeten laten zien en ze mee laten werken. Zoals ik ook vind dat je een hamer moet kunnen hanteer, een boormachine en dat je 2D moet kunnen tekenen in een tekenprogramma op de computer en je Excel enigszins moet kunnen gebruiken. Maar met name de fysieke verbinding tussen het typen op je toetsenbord, het weergeven van je code op je scherm en het uiteindelijk laten bewegen van een motortje (of het aanzetten van een lampje, het maken van een geluidje) is extreem bevredigend en leidt to, en dat willen we natuurlijk, een behoefte om daar verder mee te gaan, om meer te leren.
  • Wiskunde is mijn (ietwat geheime) liefde. Nu heb je bij een project als dit vooral veel aan goede rekenskills. De juiste plek zoeken voor een gaten het doosje voor het vastzetten van de servomotor m.b.v. de datasheet vergt vaak wat getallenwerk. Maar! Bij het ontwerpen van de adaptor tussen de servomotor en de draaiknop kwam een beetje elementaire wiskunde goed van pas. Het was namelijk zo dat de knop, die ik volledig moest namen voor mijn ontwerp, inkepingen heeft, die, bij nauwkeurige bestudering, een deel van een cirkel zijn. Geen halve cirkel, maar een kleiner deel. In Tinkercad werk je met geometrische figuren die of optellen of aftrekken van je design. In dit geval moest ik dus een deel van een cilinder aftrekken van een grote cilinder. Maar om dit netjes en zorgvuldig te doen, het moet namelijk wel passen natuurlijk, is het noodzakelijk om de straal/diameter van de cilinder die je er af gaat trekken, te weten. Maar die is niet direct meetbaar. Ik kon wel, met de schuifmaat (wat een fijn apparaat is dat!) de diepte en de breedte van de inkeping meten. En daarna had ik dus een beetje wiskunde nodig!
  • Nooit af is goed. Rolf, die heel veel weet, wees me, bij het maken van de swagometer, al eens op een fenomeen dat iedereen die iets ingewikkelds maakt wel kent maar wellicht niet onder de juiste naam: feature creep. Wikipedia zegt:

    Feature creep, creeping featurism or featuritis is the ongoing expansion or addition of new features in a product,[1] especially in computer software and consumer and business electronics. These extra features go beyond the basic function of the product and can result in software bloat and over-complication, rather than simple design.

  • Als het werkt, denk je snel:”Als ik dit dit er nu bij doe, dan wordt het nog beter. je kan je daarin verliezen en ooit een eindproduct maken. Dat heb ik niet gedaan en dat is ook niet verstandig. Maar af is ie niet. Er kunnen nieuwe liedjes in (net bedacht ik dat een toonladder ook wel mooi is), of hij kan aan het begin even zijn range laten horen. Verder zou ik de robot wellicht willen uitbreiden met een volumeregelaar, misschien moeten er twee naast elkaar staan of beter drie, dan kunnen ze akkoorden spelen, een slidegitaar solo maken? Afijn. Teveel om op te noemen. En dat is leuk. Een open eind houden, het nooit afmaken.

Ik zou nog wel even door kunnen gaan (een soort feature creep voor blogposts) maar dat ga ik niet doen. Wat ik in ieder geval weer, tot mijn groot genoegen, aan den lijve heb ondervonden, is dat ik veel geleerd heb. En dat ik dat dus heel leuk vind.

ABC van het Maken

Met bijzonder veel trots presenteren we de film over Maken in het onderwijs en daarbuiten. We hebben dit gemaakt met het Platform Maker Education i.s.m. Mediawijzer.net. Bekijk de film maar eens en deel hem als je ook vindt dat kinderen meer moeten gaan maken!

Naast de film hebben we ook een website gemaakt. Op deze website kun je enorm veel informatie vinden over maken. Je kunt in contact komen met makers, scholen die al maken etc. Kijk maar eens op https://abcmaken.nl

Vanaf 23 mei start de Maakweek. Klik hier voor de vele activiteiten die in het hele land worden georganiseerd. Deel je werk met de hashtag #watmaakjij (Twitter, Instagram, Facebook, YouTube)

Check (en abonneer je op) het Platform Maker Education Channel op YouTube. Met veel Making Of’s.

Kinderen willen maken in het onderwijs!

Maakweek: 22 t/m 28 mei
Heel Nederland maakt! Doe mee of organiseer zelf een activiteit.

We leven in een wereld die bol staat van technologie en steeds sneller digitaliseert. Het is daarom van belang dat kinderen naast programmeren, ook andere vaardigheden meekrijgen die horen bij de 21ste eeuw: van oplossingsgericht denken tot ondernemen en samenwerken. Maakonderwijs kan daarbij helpen. Door iets te maken leer je problemen oplossen, de wereld beter begrijpen én deze beïnvloeden. Belangrijke skills dus. Daarom organiseert Platform Maker Education in samenwerking met Mediawijzer.net een campagne voor meer maakonderwijs in Nederland. En jij kunt meedoen!

ABC van het Maken film + website 
We lanceren op 16 mei een campagne film waarin jongeren zélf het gehele alfabet fabriceren met allerlei bijzondere maaktechnieken. Iedereen die na het zien van de film direct aan de slag wilt kan terecht op abcmaken.nl (nog niet online), deze website wordt een visueel woordenboek dat je wegwijs maakt in de wondere wereld van het maken. Word je al nieuwsgierig?

Sluit je aan bij de campagne en word partner
Hoe meer scholen, onderwijsinstellingen, bibliotheken, musea en maakplaatsen meedoen aan de campagne, hoe beter. Ook andere organisaties die maakactiviteiten willen organiseren zijn natuurlijk meer dan welkom. Alle partners worden met naam en website vermeldt op abcmaken.nl.

Deel de ABC van het maken campagne film
Je kunt meedoen door de film vanaf 16 mei actief te delen via nieuwsbrieven, social media en je website(s). Wij leveren de film, een pakketje vol met leuk promotiemateriaal en handige instructies. Super easy!

Organiseer een maakactiviteit tussen 22-28 mei
Wil je ook een maakactiviteit organiseren? Laat je inspireren door bestaande projecten. Maak bijvoorbeeld Automata, een Bristlebot of een papieren circuit. Alle events worden opgenomen in de agenda op de website.

Ik doe mee met ABC van het Maken.

Een oproep aan makend Nederland
Deel vanaf 16 mei jouw meest fantastische lego creatie, zelfgemaakte robot, mislukte soep, geniale muziekstuk, geprogrammeerde app, zelfgefabriceerde meubels en alles daar tussen in, onder de hashtag #watmaakjij. Ken jij andere makers? Nodig hen uit hetzelfde te doen. Zo laten we samen zien dat iedereen een talent voor maken heeft.

Wees creatief met gifjes, foto’s en filmpjes! Alle maakprojecten met de hashtag #watmaakjij worden automatisch verzameld op abcmaken.nl. Nog wat inspiratie nodig? Dan hebben we hier een heleboel goede tips waar je direct mee aan de slag kunt. Veel plezier!

ABC van het Maken is een initiatief van Platform Maker Education
(FabKlas / Frysklab / Waag Society) in samenwerking met Mediawijzer.net 

Maakweek Noord-Brabant

Wij gaan in Brabant het MAAKonderwijs goed op de kaart zetten. Daarom organiseren wij in de week van 13 tot en met 17 juni 2017 de MAAKweek; een week waarin wij allerhande activiteiten organiseren om docenten, leerlingen, ouders maar ook bibliotheek professionals  kennis te laten maken met maakonderwijs of hen hierin verder te ontwikkelen. De activiteiten worden georganiseerd in samenwerking met Waag Society, Cinekid en de Brabants bibliotheken en vinden plaats op diverse inspirerende locaties in Brabant.

Wil je meer informatie over één van de programma onderdelen en je direct aanmelden? Klik dan op één van onderstaande links:

Deze pagina wordt de komende weken ook gevuld met activiteiten die bij bibliotheken en partners worden georganiseerd, om zo ook Maakonderwijs een boost te kunnen geven.
Meld jouw activiteit(en) hier aan en wij vermelden deze op deze website.

Eindhoven Maker Faire

Eindhoven Maker Faire groeit hard en verhuist naar het Klokgebouw op Strijp-S

De Eindhoven Maker Faire groeit in 2017 naar meer dan 200 nationale en internationale makers die op 2 en 3 september de nieuwste creatieve en technologische ontwikkelingen presenteren. Door het succes van de derde editie, zal het festival dit jaar flink opschalen op een nieuwe locatie: het Klokgebouw op Strijp-S in Eindhoven. Het concept blijft hetzelfde: onbeperkt plezier en creativiteit, twee dagen vol vindingrijkheid: Eindhoven Maker Faire 2017.

René Paré, directeur van Eindhoven Maker Faire, vertelt blij te zijn met deze stap. “Eindhoven mag enorm trots zijn op de komst van deze eerste nationale, volwaardige Maker Faire. Vorige week hebben we de officiële licentie van ‘Featured Maker Faire’ bemachtigd, waardoor we onderdeel uitmaken van de wereldwijde Maker Movement. We gaan daardoor eindelijk meespelen met paradepaardjes als Parijs, Nantes of Rome. De keuze voor het Klokgebouw op Strijp-S was daarmee voor ons een logische zet. Dit is bij uitstek dé plek in Eindhoven om een grootschalig festival te organiseren.”

Op 2 en 3 september laten we de magie van het maken zien tijdens een ontdekkingsreis in de wereld van de creativiteit.” aldus René Paré. “De Eindhoven Maker Faire is een festival waar allerlei soorten makers hun ideeën delen en hun onstuitbare enthousiasme overbrengen op het publiek dat bestaat uit kinderen, ouderen, studenten, start-ups, expats, lesgevende en onderzoekende mensen.” Dat zorgt voor een mooie mix aan creatieve makers die zich bezighouden met thema’s als steampunk, vechtrobots, powertoolracing, modelmakers, drones, knotsgekke voertuigen en pratende robots. Het zelf doen staat hierbij voorop; je kunt meedoen aan tientallen workshops, urban mining, leren solderen of zelfs coderen.

Call for Makers
Makers kunnen zich vanaf nu aanmelden om hun project te laten zien op dit internationale podium. Aanmelden is mogelijk via www.eindhovenmakerfaire.nl tot en met 30 juni 2017.

Tickets
Tickets zijn vanaf nu op www.eindhovenmakerfaire.nl verkrijgbaar tegen gereduceerd tarief

  • Kinderen tot 6 jaar: gratis entree
  • Jeugd 6 t/m 17 jaar: €5,00
  • Volwassenen: €10,00
  • Familietickets: €20,00.

Wil je op de hoogte blijven? Zet jezelf dan op aanwezig voor het Facebook event!

MEER INFO & TICKETS

Klik hier voor een beeldimpressie van De Maker Faire 2016!